प्रशासन झोपेत, व्यसनाने पिढ्या बरबाद! तरुणाई नशेच्या विळख्यात, प्रगतीच्या मार्गावर अडथळे!
प्रतिनिधी : (बाळासो कांबळे) मागील भागात सांगितल्याप्रमाणे, राज्यात सध्या अवैध धंद्यांना मोठ्या प्रमाणात ऊत आला आहे, तर या गंभीर परिस्थितीकडे प्रशासनाने पूर्णपणे दुर्लक्ष केल्याचे चित्र आहे. ‘स्टार मावा’, तंबाखू, चुना, बिडी, सिगारेट, चरस, गांजा, अफू, देशी-विदेशी मद्य, हातभट्टी आणि शिंदीसारखे अमली पदार्थ आता गल्लोगल्ली आणि शहरापासून ते अगदी डोंगरभागातील छोट्या खेड्यांपर्यंत सहज उपलब्ध झाले आहेत. ही परिस्थिती राज्याच्या आणि देशाच्या भवितव्यासाठी अत्यंत धोकादायक आहे.
एकीकडे शासकीय शाळा, विशेषतः जिल्हा परिषद शाळांची संख्या कमी होत चालली आहे, तर दुसरीकडे इंग्लिश खासगी शाळांना परवानगी देण्यासाठी प्रशासनाकडे वेळ आहे. मात्र, याच वेळी गोरगरीब जनतेला न्याय मिळत नाही, शेतकऱ्यांच्या शेतमालाला हमीभाव मिळत नाही, पण सरकार मात्र दारू आणि बिअर शॉपीच्या परवानग्या धडाधड देत आहे. याचे एकमेव कारण म्हणजे सरकारच्या तिजोरीत येणारा ‘पैसा’.
प्रशासनाच्या या दुटप्पी भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह उभे राहते: टीव्हीवर तंबाखूजन्य पदार्थांमुळे कर्करोग होत असल्याची जाहिरात दाखवली जाते, मग हे सरकार याच व्यसनजन्य पदार्थांच्या आयात, निर्यात आणि निर्मितीवर बंदी का घालत नाही? उलट, त्यांना परवानगी का दिली जात आहे? वरील बिडी, सिगारेट, दारू, वाईन, गांजा, चरस या सगळ्या व्यसनांमुळे मध्यमवर्गीय आणि गोरगरीब जनतेला अनेक संकटांना सामोरे जावे लागत आहे. व्यसनाधीन लोकांमध्ये कॅन्सर, फुफ्फुसाचे, किडनीचे, लिव्हरचे दुखणे, हृदयरोग आणि श्वसननलिकेचे आजार यांसारखे रोग वाढत आहेत. या व्यसनांमुळे केवळ आरोग्यच धोक्यात येत नाही, तर कुटुंबांमध्ये आर्थिक आणि मानसिक हालअपेष्टा सुरू आहेत.
नशेच्या विळख्यात अडकलेली तरुणाई हे देशाचे भविष्य आहे. जर याच गतीने तरुणाई व्यसनाधीन झाली, तर भारताच्या प्रगतीत निश्चितच मोठा अडथळा निर्माण होईल. नशा शरीराला हळूहळू आतून पोखरते आणि माणूस मृत्यू अटळ आहे हे विसरून जातो.
- गुन्हेगारीशी संबंध: नशेमुळेच समाजात गुन्हेगारीत वाढ होत आहे. व्यसन आणि गुन्हेगारी यांचा थेट संबंध आहे.
- प्रशासनाचे पथक हवे: नशामुक्तीची प्रभावी अंमलबजावणी करण्यासाठी प्रशासनाकडे सक्षम पोलीस पथके आहेत. परंतु त्यांच्याकडून प्रभावी कृती होताना दिसत नाही.
नशामुक्त समाज घडवण्यासाठी केवळ प्रशासन नव्हे, तर प्रत्येक भारतीय नागरिकाची जबाबदारी आहे. हा ‘कहर’ थांबवण्यासाठी प्रशासन, स्वयंसेवी संस्था आणि समाज या सर्वांनी एकत्र येणे गरजेचे आहे.
- जनजागृती: नशामुक्तीसाठी प्रशासन, पालक, शिक्षक आणि विद्यार्थी मेळाव्यांमधून ठोस स्पष्टीकरण आणि जनजागृती मोहीम राबवावी लागेल.
- सकारात्मक दिशा: जर व्यसनाधीनता कमी झाली, तर निश्चितच तरुणाई अधिक योग्य आणि सकारात्मक दिशेने वाटचाल करेल.
नशा शरीराला हळूहळू नुकसान करते, ज्यामुळे मृत्यू अटळ आहे हे माणूस विसरतो. नशामुक्त समाज घडवायचा असेल, तर ही जनजागृती जनतेतूनच प्रभावीपणे झाली पाहिजे. तरुणाई व्यसनांपासून अलिप्त राहावी, हीच आजच्या समाजाची सदिच्छा आहे!
